Jeugd fûgelwacht

Dinsdagavond 14 april en woensdagavond 15 april 2026 hebben ruim 20 basisschool kinderen kennis met ‘nazorgen’ gemaakt. Het waren 2 prachtige avonden met heel veel broedsjes van de kievit op het maisland van mts. Sijbesma en langs de Pampuswei(Land boer Hendriks) troffen we de jonge kuikens in het nest. Theo, Sjonnie, Durk, Oeds, Erwin, Mient en Tanja waren als nazorgers aanwezig.
Tieme Jelle Hoekstra maakte drone opnamen en Els van Os zorgde voor koffie, zelf gebakken cake en drinken.

Verslaggever van dorpskrant 'Tusken de Wymerts' (Peter van der Meeren) was ook aanwezig en maakte een mooi verslag:

De lucht in met de Fûgelwacht

Het waren weer drukke tijden voor met name de nazorgers van de Fûgelwacht Jutryp-Hommerts. Aan enthousiasme geen gebrek – en aan drones evenmin!

Net bijgekomen van een bijzondere ontmoeting met een – bijna tamme! – roerdomp (bij de Tsjerkesleat op het land van André Zonderland verbleef er eentje die tot op drie meter benaderd kon worden), mocht uw verslaggever op een mooie avond op pad met de Fûgelwacht van onze dorpen. Die telt ongeveer 250 vrienden en donateurs en heeft de beschikking over een enthousiast korps van rond de 35 nazorgers. Die hebben best een groot gebied om voor te zorgen, maar de liefde voor alles wat groeit, bloeit en natuurlijk broedt, maakt het vrijwilligerswerk makkelijk te dragen.

Een bijkomend voordeel is ook dat de moderne technieken door de Fûgelwacht worden omarmd. Het allernieuwste snufje is het gebruik van drones, in diverse soorten, maten en prijsklassen. Zo is FW Jutrijp-Hommerts sinds april de trotse eigenaar van een schitterende drone, waarvoor 17.000 euro moest worden neergeteld. Dat geld kwam er door vrijwillige bijdragen en subsidies.

Onze Fûgelwacht had al de beschikking over een vrijwilliger met een drone en had zelfs een derde drone kunnen krijgen. ,,Die kregen we aangeboden van onze collega’s in Leeuwarden’’, vertelt Mient Raap. ,,Zij hadden ‘m niet meer nodig, want vanwege de vliegbasis mochten ze er niet meer mee vliegen. Maar omdat wij al twee drones hebben, hebben we vriendelijk bedankt. Ik denk dat ze er een andere Fûgelwacht blij mee hebben gemaakt.’’

De Fûgelwacht Jutrijp-Hommerts (opgericht in 1954) is bepaald geen vergrijzende organisatie. Vogelliefhebbers komen uit diverse plaatsen. Ook uit Sneek, vertelt Mient, ,,omdat daar door huizenbouw steeds minder grond beschikbaar is voor de vogels, maar de mensen wel hun hobby willen blijven uitoefenen.’’ Er wordt actief beleid gevoerd om de basisschooljeugd de liefde voor de vogels bij te brengen en te interesseren voor de nazorg.

Zo ook op deze fijne voorjaarsavond in april, als onder de bezielende leiding van Durk van der Gaast (gesteund door een zestal collega’s) de leerlingen van de groepen 5 en 6 van de Van Haersma Buma Skoalle worden meegenomen naar Koufurderrige. Om precies te zijn naar de boerderij van de gebroeders Sijbesma, naar een perceel maïsland van zo’n 600 bij 250 meter. Dat stuk grond wordt deze avond ‘afgestruind’, in de hoop zoveel mogelijk nesten te vinden en die met stokken te markeren, zodat de Sijbesma’s de nesten niet per ongeluk met hun rijdend materieel raken.

De kinderen hebben amper dertig stappen gezet – heel voorzichtig, want de nesten zijn soms nauwelijks te zien -  of de eerste juichkreet schalt over het land. Die doet een veldleeuwerik opvliegen, ook een prachtig schouwspel. Het eerste kievitsnest is gevonden, met daarin een viertal eieren. Of beter: een broedsje, waarvan de eieren mooi met de punt naar binnen liggen, tegen elkaar aan, ten teken dat de kieviten erop zitten te broeden. Het ouderpaar is nu even van het nest af, vanwege de flinke menselijke belangstelling, en daarom worden vlot de stokken geplaatst en gaat het onderzoeksteam dieper het land in. Na de markering wordt het nest via een speciale app ‘aangemeld’ op een landkaart, zodat duidelijk is waar de nesten zich bevinden. Het moderne gemak dient ook hier de bevlogen vrijwilliger!

Eén fûgelwachter blijft aan de rand staan. Dat is Allard Sjirk Hoekstra. Hij hoeft het land ook niet in, want hij fungeert als dronepiloot. Allard Sjirk kan niet wachten tot het augustus is, want dan viert hij zijn zestiende verjaardag en mag hij zijn drone-vliegbewijs gaan halen. ,,Ik vlieg hier met mijn eigen drone’’, vertelt de zoon van Magdalena en Douwe. ,,Die drone weegt minder dan 249 gram en daarom mag je die zonder diploma de lucht in sturen.’’ Hij lacht. ,,Als ik dat vliegbewijs heb gehaald, mag ik de nieuwe drone van de Fûgelwacht besturen. Een gaaf ding. Die drone is maar liefst tachtig centimeter breed, is regenbestendig, kan wel 120 meter hoog vliegen én kan warmtebeelden maken. Daardoor kunnen we de nesten vanuit de lucht ontdekken.’’

Allard Sjirk beschikte al over z’n eigen drone – waarmee hij foto’s kan maken – toen hij door vogelwachter Erwin Raap werd gepolst om eens mee het land in te gaan. Sindsdien is hij een enthousiaste vogelvriend én is hij van plan om zo spoedig mogelijk zijn vliegbewijs te halen. Lukt dat, dan is hij de zesde bevoegde dronepiloot van de Fûgelwacht Jutryp-Hommerts. Die is op zijn beurt aangesloten bij de Bond Friese Vogelwachten. Van de BFVW zijn 100 lokale vogelwachten lid, met in totaal ruim 17.500 leden. Volgens de in 1947 opgerichte BFVW zetten ongeveer 3000 vrijwilligers zich actief in voor ‘uiteenlopende taken, met één gezamenlijk doel: het beschermen en monitoren van onze vogels, met bijzondere aandacht voor de soorten van het boerenland’.

,,Om de nesten via de warmtebeelden te vinden, kun je het beste vroeg in de ochtend op pad’’, weet Allard Sjirk. ,,Dan is het temperatuurverschil tussen de vogels, hun nesten en de omgeving het grootst en lokaliseer je ze makkelijker.’’ Maar ook op deze avond in Koufurderrige wil het wel vlotten. De schooljeugd let goed op en onze jonge dronepiloot houdt er met beelden vanuit de lucht ook prima zicht op. ,,Je ziet echt alles, dat is het mooie van deze hobby’’, zegt Allard Sjirk. ,,Als ik wil, kan ik de drone zelfs naast het nest laten landen. Maar ik kan ‘m ook tot wel drie kilometer verderop door de lucht laten vliegen. Dan zie ik ‘m zelf niet eens meer. De drone geeft ook aan wanneer zijn batterijen bijna op zijn; dan vliegt-ie zelf terug naar startplek voor een volle batterij.’’

Na anderhalf uur loopt deze mooie nazorgavond ten einde. De leerlingen krijgen in de stal van de broers Sijbesma door de vogelwachters nog wat drinken aangeboden. Ondertussen wordt ‘de opbrengst’ bekend gemaakt. Op dit perceel zijn deze avond maar liefst 19 volle kievitsnesten aangetroffen en ook nog eens een tweetal eendennesten. ,,Weer een machtige avond’’, zo stellen alle betrokken tevreden vast.

Peter van der Meeren